bilmediklerimiz enflasyon emeklilik ötv döviz deva akp chp mhp covid korona virüs gazete manşetleri haber
DOLAR
8,2364
EURO
10,0327
ALTIN
484,93
BIST
1.441
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Parçalı Bulutlu
21°C
İstanbul
21°C
Parçalı Bulutlu
Pazartesi Açık
19°C
Salı Az Bulutlu
20°C
Çarşamba Az Bulutlu
22°C
Perşembe Az Bulutlu
25°C

F-35 kararı sonra Türkiye düğmeye basıyor: İmkansız değil

Türkiye’nin son yıllarda hava ögeleri açısından en kritik mevzularından biri olan F-35 macerası ABD tarafından gelen resmi yazıyla dönülmesi güç …

F-35 kararı sonra Türkiye düğmeye basıyor: İmkansız değil
23/04/2021 14:57
0
A+
A-

Türkiye’nin son yıllarda hava ögeleri açısından en kritik mevzularından biri olan F-35 macerası ABD tarafından gelen resmi yazıyla dönülmesi güç bir noktaya girdi. Washington, ülkemizi F-35 programından çıkardığını resmi olarak Ankara’ya bildirdi.

Bu durum her ne kadar ‘malumun ilanı’ olsa da savunma sanayii etraflarında ‘Şimdi ne olacak?’ sorusu kadar Ulusal Muharip Uçak ve İnsansız Savaş Uçağı projelerinin durumu yüksek sesle tartışılmaya başladı.

tq58u 1619173544 2078

“İNSANSIZ SAVAŞ UÇAKLARI İÇİN NE KADAR HAZIRIZ?”

Tüm bu tartışmaların üzerine BAYKAR Teknik Müdürü Selçuk Bayraktar’ın “F-35’lerin verilmeyişi bugün dezavantaj görünse de gelecekte iyi olabilir. Dünyanın halihazırda gittiği yere, geleceğin oyun değiştirici gücü olacak daha düşük maliyetli, yapay zekayla donatılmış insansız savaş uçaklarına, bu sistemlerin sürü kullanımı, gelişmiş otonomi ve akıllı kullanım alanlarına çalışmamız, S/İHA platformlarımızda olduğu üzere bizi bu alanda da dünyada önder ülkeler ortasına sokabilir” paylaşımı “İnsansız savaş uçakları için ne kadar hazırız?” sorusunu beraberinde getirdi.

TÜRKİYE ADIM ADIM İLERİYE GİDEN BİR ÜLKE

Savunma Siyaseti Analisti Turan Oğuz, sürece dair görüşlerini paylaşırken Türkiye’nin adım adım ileriye giden bir ülke olduğu hatırlatıyor… Oğuz’a nazaran evvel mühimmatları almakta ıstırap yaşayan Ankara, birinci iş olarak bu alana yöneldi. Kısa müddette kat edilen uzaklık platformlarda da çalışmaları hızlandırdı ve bu defa de S/İHA’larda yol alındı.

Birinci etapta keşif ve gözetleme yapan ögelerden bugün Akıncı ve Aksungur’a uzanan bir muvaffakiyet kıssası çıktığını anımsatan Oğuz, “450 beygirlik bir motorla başlayan çalışmalarda öteki adımlar da atılıyor. Örneğin birinci etapta mekanik radar eklenmesi olası. Sonrasında AESA radar gelecek. Havadan karaya füze atan SİHA’larımız havadan havaya füze atacak. Bu da yetmeyecek helikopter ve savaş uçaklarında olduğu üzere elektronik savunma sistemleri konulacak. Bunlar ‘adım adım ilerleme’ stratejisinin bir yansıması” formunda konuştu.

d6ua0 1619173573 2933

2023’E KADAR YAPABİLMEK ÇOK SIKINTI

Oğuz’a nazaran hem motor güçleri hem de donanımları artacak SİHA’ların bir mühlet sonra insansız platformlara evrilmesi zati beklenen bir durum. Lakin beşerli savaş uçaklarıyla karşılaştırıldığında hala çok önemli zaafları olan insansız platformların bu eksiklerinin kısa bir müddette giderilmesi pek mümkün görülmüyor.

“İnsan hala en kıymetli unsur” diyen Turan Oğuz, bu durumun 5, 10 yıl üzere kısa bir vakitte değişmesinin neden imkansıza yakın olduğunu şöyle anlatıyor:

“Her şeyden evvel düşük görünürlük için mevcut platformların alması gereken daha çok yol var. Tahminen de gelecek yıllarda mühimmatları gövde içinde saklayacak SİHA’lar göreceğiz. Bu kâfi olmayacak. Ses suratının altında çabucak hepsi. Daha hızlanmaları gerekecek. Bu da yetmeyecek motorunun daha da güçlenmesi koşul olacak. Boyasından kaplamasına kadar her şeyi baştan aşağı planlamanız lazım. Bu kadar değişiklik sizi zarurî olarak gövde değişikliğine götürecek ve bu da 3-5 yılda çözülecek bir durum değil.”

YAPAY ZEKADA ŞİMDİ EMEKLEME ÇAĞINDAYIZ

İnsansız hava araçları denince akla gelen en kıymetli ögelerden biri elbet yapay zeka… Bu bahse da değiniyor Oğuz ve aslında insanlığın yapay zeka konusunda şimdi ‘mağara çağında’ olduğunu savunuyor.

Oğuz’a nazaran bu nedenle insansız uçakların, beşerli savaş uçaklarına karşı asli bir öge olmasının önünde daha çok uzun yıllar var. Burada bahse yeni bir pencere açıyor Turan Oğuz ve ‘big data’ üzerinden yorumlamada bulunuyor:

“Yapay zekanın size en yeterli performansı vermesi için çok büyük data setlerine muhtaçlığı var. Bu bilgiler de bugünden yarına olmuyor. Sizin toplamanız lazım. Beşerli uçaklarda deneyecek, sonrasında bilgi kütüphanesine atacaksınız. Tekrar yetmeyecek yapay zekanın bu datayı öğrenmesi yeniden yıllar alacak.

Tahminen yakın gelecekte beşerli savaş uçaklarına eşlik edecek insansız uçaklar görebiliriz. Hibrit model olarak tanımlayabileceğimiz bu sistemde insan tekrar en temel öge olacak. Merkezde beşerli bir uçak, etrafında çok sayıda insansız uçak düşünün. Bu insansız uçaklardan kimisi akıncı olup önde gidecek, kimi elektronik harp misyonunu üstlenecek, kimisi amacı imha edecek, kimisi de gerekirse kendini feda edecek. Bunlar daha mümkün, fakat büsbütün insansız savaş uçağı üzerinden ilerleyecek bir yapının ben 2060’lı yıllardan evvel gerçekleşeceğine pek ihtimal vermiyorum. Bu müddet zarfında tahminen de insanın havadaki vazifesi bitecek lakin tekrar bir formda yerde de olsa temel öge insan olacak.”

tdndk 1619173597 7321

TÜRKİYE NE YAPMALI?

Şayet daha çok uzun yıllar varsa Türkiye bu periyodu hangi adımlarla geçirmeli sorusunu sorduğumuzda Turan Oğuz öncelikle bir hususa açıklık getiriyor. Oğuz’a nazaran insansız savaş uçakları için çok uzun yıllar olması mevzunun bugün ele alınmaması manasına gelmiyor.

Oğuz, “Aksine Türkiye şimdiden bu mevzuda adım atmalı. Aksi halde treni kaçırma ihtimalimiz var. Şayet şimdiden gerekli atılımları yaparsak, Selçuk Bayraktar’ın da vurguladığı üzere dünyanın bu alanda en öncü ülkelerinden biri olabiliriz” diyor.

m0wbh 1619173619 8339

F-35 KONUSU NE BAYRAM NE DE YAS

Bilhassa toplumsal medyada yazılan ‘Milli Muharip Uçak projesine aktarılacak para ve vakit direkt insansız uçaklara aktarılsın’ usulü görüşleri de Turan Oğuz’a soruyoruz:

“ABD’nin F-35 kararı üzerinden bu soruya karşılık vereyim… Bu karar bizim için ne bayram havası sağlar ne de yas tutmamıza neden olur. Gelseydi birinci defa 5. kuşak bir uçak kullanacak, bakımını öğrenecek, taktik kabiliyetlerimizi buna istinaden geliştirecektik. Sensör merkezli uçuş kabiliyeti kazanıp, bu tıp uçakların modül üretimlerinde gelişecektik. Gelmedi ve biz bunun için en az 5-10 yıl kaybettik zira kendi uçağımızı bekleyip tüm bu saydıklarımı ve daha fazlasını orada öğreneceğiz. Lakin oturup karalar bağlamanın da bir manası yok.

Ulusal Muharip Uçak projesi insansız savaş uçaklarından bağımsız olarak katiyen tıpkı süratte devam edilmesi gereken bir iş. Buradan öğreneceğimiz çok şey var. Öğrenelim ki insansız savaş uçaklarında bunu uygulayalım…

Lakin 2023’te stealth, tam otonom bir insansız savaş uçağının kendi kendine gidip düşman bir ülkenin derinliklerindeki bir gayesi vurup dönüp geleceği hayaline kapılmamak lazım. Bunlar çok güçlü süreçler. Lakin bugünden atılacak adımlarla ve çok çalışarak gelecekte yerli ve ulusal olarak üretilen insansız savaş uçağını gökyüzünde görmek hiç de imkansız değil…”

KAYNAK: TRT HABER/SERTAN AKSAN

ETİKETLER: , , , ,
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.