bilmediklerimiz enflasyon emeklilik ötv döviz deva akp chp mhp covid korona virüs gazete manşetleri haber
DOLAR
8,5672
EURO
10,3941
ALTIN
511,80
BIST
1.443
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Gök Gürültülü
23°C
İstanbul
23°C
Gök Gürültülü
Perşembe Gök Gürültülü
25°C
Cuma Gök Gürültülü
26°C
Cumartesi Gök Gürültülü
27°C
Pazar Gök Gürültülü
26°C

“Neden?” Sorusunu Sormayı Sevenleri Tatmin Edecek Aydınlatıcı Cevaplar

Soru sormaktan, merak etmekten ve öğrenmekten bıkmayanlar için yeniden birbirinden merak uyandırıcı bilgilerle karşınızdayız; 1. Nanenin Tadı …

“Neden?” Sorusunu Sormayı Sevenleri Tatmin Edecek Aydınlatıcı Cevaplar
19/04/2021 09:34
0
A+
A-
Soru sormaktan, merak etmekten ve öğrenmekten bıkmayanlar için yeniden birbirinden merak uyandırıcı bilgilerle karşınızdayız;

1. Nanenin Tadı Nasıl Oluyor da Serin Hissettiriyor?

s 360f4b7a8b9b3c396c749a15f4341d9a566431c5

Bir şeyin serin yahut sıcak olduğunu algılamamızın sebebi sinirlerimizde yarattığı elektrik sinyalleri. Beyin bu sinyalleri aldığında farklı kategorilere ayırarak “bu çok sıcak, sakın ona dokunma!”, ya da “bu gereğince serin” üzere yorumlar üretiyor. Nane, faal bileşeni olan mentol nedeniyle serinlik ve tazelik hissi vermekte. Mentol, hudut hücrelerindeki gözenekleri etkileyebiliyor ve bunun sonucunda hücredeki elektrik aktivitesi değişime uğruyor. Mentolün elektrik aktivitesini kandırarak yarattığı sinyalle, hakikaten soğuk olan bir unsurun algılanması sırasında üretilen sinyalin ortasında hiçbir fark yok. Dolayısıyla  beyne ulaşan bildiri da soğuk bir husus ile karşılaşıldığı istikametinde oluyor. Tüm bunların sonucunda nane yediğimizde serinlemiş hissediyoruz.

2. Bebeklerin Gözlerinin Rengi Neden Vakitle Değişir?

s 246ff251060010250c0fdd323c7579f9bd686aa6

İris yapısına, saça ve deriye rengini veren şey melanin pigmentidir. Melanin, melanosit ismi verilen hücreler tarafından üretilir. Bir insanın gözünün ne renk olduğu melanin pigmentinin ölçüsüne ve niteliğine bağlıdır. Bebekler doğduklarında sahip oldukları melanin ölçüsü çok az olduğu için gözleri çoklukla gri-mavi renktedir. Bebekler doğduktan sonra ışık, melanosit hücrelerindeki melanin üretimini tetikler. Fakat melanin üretimi deri ve saçlarda olduğu üzere daima değildir. Genel olarak bir yıl içinde genetik olarak belirlenen melanin ölçüsüne ulaşılır. Saç rengi de çoklukla bebekler büyüdükçe yoğunlaşır.

3. Soğuk Gecelerde Sesler Neden Daha Net Duyulur?

s bf89c41f55ffdd5ab50feab641b51b1b3d51e720

Ses dalgaları soğuk havada daha yavaş hareket eder. Zira ses havada basınç dalgaları oluşturarak ilerler ve hava soğukken, havayı oluşturan gaz moleküllerinin ortalama kinetik gücü daha düşük olduğu için, ses dalgaları daha yavaş hareket eder.

Gün içinde Güneş’ten gelen güç havanın ısınmasına neden olur. Ses sıcak havada hareket ederken, atmosferin üst kısımlarındaki soğuk hava ses dalgalarının üst gerçek istikamet değiştirmesine neden olur. Bu ışığın bir ortamdan öteki bir ortama, örneğin havadan suya geçerken kırılmasına benzetilebilir.

Havanın yerin yüzeyine yakın kısımlarında üst kısımlarına nazaran daha soğuk olduğu durumlarda, örneğin geceleri ise ses dalgaları yerin yüzeyine yanlışsız istikamet değiştir. Bu durum olağan şartlarda duyamayacağımız, daha uzak aralıklardan gelen sesleri duyabilmemizi sağlar.

4. Madeni Paraların Kenarları Neden Tırtıklı Olur?

s 99ab8c4ecbd61687cd5b7a85883c321b7c952518

Kağıdın icadından evvelki periyotlarda, birinci paralar altın, gümüş yahut bakır üzere pahalı madenlerden üretilirdi. İşte bu vakitlerde bilhassa altın ve gümüş paraların kenarlarını kazıyarak az da olsa bu bedelli madenden biriktirmek mümkün oluyordu. Bunu yapmayı başarabilenler, biriktirdikleri madenleri tekrar kullanıyorlardı. Aslında birinci madeni paraların köşeli üretilmemiş olmasının sebebi de budur. Zira yuvarlak bir madeni, biçimini değiştirmeden kazımak çok daha zordur. Lakin bu zorluğun bile üstesinden gelebilenler olduğu için yeni bir tahlil üretilmek zorunda kalındı. Böylelikle madeni paraların kenarlarına girinti ve çıkıntılar eklendi. Bu sayede paranın kenarı kazındığında çabucak belirli oluyor ve bu türlü bir parayı kimse kabul etmiyordu. Çağdaş madeni paralarda artık bedelli madenler kullanılmıyor. Lakin buna karşın kenarında kabartma yahut yazılar olması büsbütün bir uygulama alışkanlığından kaynaklanıyor.

5. Amerika’da Neden Metrik Sistem Kullanılmıyor?

s 4d5420a3c5343bb8378486a2df8c13200f700daa

Amerika’da inç-pound sistemi kullanılmakta. Örneğin, bir futbol alanını metreyle değil yarda ile ölçüyorlar. Bu farkın sebebi Amerika’nın kuruluş yıllarına kadar uzanıyor. Kuzey Amerikalı sömürgeciler İngiliz Krallık Sistemi’ni kullanıyorlardı. Daha sonra başka ülkeler ile ölçüm karmaşası ortaya çıkmaya başladığı için metrik sisteme geçmek istediler. Fakat bir grup sebeplerden ötürü bu durumu ertelediler.

1865’te Avrupa’nın birçok artık bu yeni sisteme geçişini tamamlamıştı. 1866’da Amerika’da da bir yasa çıkarıldı. Kullandıkları sistemdeki tüm üniteler tek tek metrik sistem ünitelerine uyarlandı. Ancak 50 yıl içinde Avrupa’dan bu uyarlamadaki pahaların yenilenmesi bir talep etti. Amerika bu standartları da kabul etti ve metrik sistemi resmen başlatmış oldu.

Ne var ki resmi olarak kabul etmiş olmaları, gündelik hayatta kullandıkları manasına gelmiyor. Günümüzde okullarda öğretiliyor zira pratikte daima iki sistem ortasında geçiş yapıp hesaplamaları gerekiyor. Lakin tüm sistemi tek seferde uyarlamak çok büyük bir maliyet demek. Bir de olağan Amerikan vatandaşlarının alışkanlıklarını değiştirmeleri de kolay değil.

Kaynak

6. Neden Sivrisinekler Birtakım İnsanları Daha Çok Isırır?

s 5912beb7fc27838ce1bb7015ac546413a5d99708

Bilim insanları sivrisineklerin neden kimi insanları ısırmayı daha çok tercih ettiğinin farklı nedenleri olduğunu öne sürüyor. Kan kümemiz, cildimizin kokusu ve yaydığımız CO2 ölçüsü bunlardan sadece birkaçı. Kimi kan kümeleri sivrisinekler için daha iştah kabartıcıdır. Örneğin sivrisinekler 0 kümesi kana sahip insanları ısırmayı başkalarına nazaran daha çok tercih eder. Ayrıyeten terlerken laktik asit, ürik asit, üre üzere ziyanlı unsurlar bedenimizden dışarı atılır. Böylelikle derimizin kendine has kokusu oluşur. Sivrisinekler kokulara karşı hassas olduğundan bu durum sivrisineklerin birtakım insanları daha kolay bulmasını sağlar. Bunun yanı sıra nefes verirken çıkardığımız CO2 ölçüsü da sivrisinekleri cezbeden bir öbür etkendir. Ne kadar çok CO2 açığa çıkarırsak sivrisinekler tarafından ısırılma olasılığımız da o kadar artar. 

7. Aynanın Gerçek Rengi Nedir?

s b353cacededbfc6eeb304e4fe6c6fc8ac30d1156

Işık bir cisimle etkileştiğinde cisim tarafından soğurulabilir ya da yansıtılabilir. Fakat aynalar için durum biraz daha farklıdır. Karşısına koyulan cisim hangi renkteyse ayna o renkte görünür. Kusursuz bir aynanın yüzeyine çarpan ışığın tamamını yansıtması gerekir. Hasebiyle aynaların gerçek renginin beyaz olması gerekir. Bilimsel ya da teknolojik bir hedef için olmayıp günlük hayatta yaygın olarak kullanılan aynalar düz bir camın art yüzeyinin gümüş parçacıklarıyla ince bir sinema halinde kaplanmasıyla üretiliyor. Yapılan bir araştırmaya göre bu cins aynaların 510 nanometre dalga uzunluğundaki ışığı başka dalga uzunluklarına nazaran daha fazla yansıttığını gösteriyor. Bu nedenle günlük hayatımızda yaygın olarak kullandığımız aynaların soluk yeşil renkte olduğu söylenebilir.

8. Midemizde Kelebekler Varmış Üzere Hissetmemize Sebep Olan Şey Nedir?

s 40e2b990fb5d5830176da85c02720ae4cda42f26

Ne vakit ki gerilim yaratan bir durumun gelişmekte olduğunu seziyoruz, bedenimiz anında aksiyon moduna geçiyor. Böylelikle kana karışan adrenalin düzeyimiz bir anda yükseliyor. Ayrıyeten otomatik hudut sistemi, kanımızı yaşamsal manada gerek duymadığımız bölgelerden süratle uzaklaştırmaya başlıyor. Örneğin mide ve bağırsaklardaki kan çekiliyor, bedenin bu ani durum için kullanacağı başka bölgelere pompalanıyor. Kan akışındaki bu değişimi büyük ölçüde yöneten kısım ise onuncu baş hududu olarak da bilinen vagus sonu isimli kısım. Vagus, kanın çekilmesiyle birlikte midenin işlevlerini yavaşlatmasına yardımcı oluyor. Lakin öteki taraftan kalbin atış ritmini de arttırıyor. Tüm bunlar bedenimizin ilkel bir biçimde yarattığı ani refleks sonucunda ve çok kısa müddetlerde gerçekleşiyor. Sonuç olarak bu etkiyi; “midemizde kelebeklerin uçması” olarak isimlendiriyoruz.

9. Kalkış ve İniş Esnasında Kabin Işıkları Neden Söndürülür?

s f967f80802155da1225d5a677c0beef9da1a66f0

Bu sürecin emeli, ışıklar kısıldığında hem yolcuların, hem de uçuş mürettebatının görme duyularının karanlığa ahenk sağlayacak formda ayarlanmasıdır. Doğal ki bu, büsbütün bir güvenlik tedbiri olarak gerçekleştiriliyor. Zira herkes bu sırada tabanda yanan zayıf ışıkları görmek zorundadır. Genelde iniş ve kalkış esnasında acil bir durum oluşma riski arttığı için, herkesin bu ışıkları izleyebilecek ve şayet bir tehlike sinyali verilirse, sinyali takip edebilecek durumda olması çok değerli. Lakin yolcuların dorukta bulunan okuma ışıklarını kapatmaları gerekmez. Bu ışıklar epeyce kısık seviyede aydınlatma verdikleri için görüş kabiliyetlerini azaltacak oranda görsel bir yanılgı yaratamazlar. Ayrıyeten kabin ışıklarının kapatılmasının bir öteki yararı da, bu formda uygulandığında iniş ve kalkış sırasında artan elektrik yükünü azaltıyor olmasıdır.

10. Karat Nedir? Neden Ölçü Ünitesi Olarak Kullanılır?

s 335d7c6e0eb3521c9f43f1f71081340f277cf0f9

Keçiboynuzunun Yunanca ismi keration. İngilizce’de carob, Arapçada ise kırrat. Keçiboynuzu tohumu yüzyıllar boyunca elmas ölçmek için kullanılmıştır. Elmaslar, keçiboynuzu tohumu ile tartılarak satılmış ve bu yüzden de kırat ya da karat denilen ölçüye ismini vermiştir. Keçiboynuzu çekirdeği tabiatta tartısı değişmeyen bir tohumdur. Bunun sebebi hem meyvesinden çıktıktan sonra bile kuruluğu sayesinde sabit tartıda kaldığı hem de içine su alması mümkünlüğünün çok az ve uzun vakte bağlı olduğu içindir. 

Keçiboynuzu çekirdeğinin dört tanesi bir dirhem eder ki bu da 3 gr. tartıya denk geliyor. Bir satıcı iki dirhemlik bir şey satarken (8 çekirdek) lütfedip 1 çekirdek fazla tartarsa bu, malı alan kişinin prestijini gösterirmiş. Olağandan fazla giyinen, süslenen şahıslara de “İki dirhem bir çekirdek” denmesi bundan kaynaklanıyor.

11. Isırgan Otu Neden Yakar?

s a646093d03f0c00dde088ff6073b2ff6c103c142

Isırgan otunun yapraklarında ve gövdesinde içi boş tüp halinde ince tüyler vardır ve bu tüyler, temas edildiğinde ciltte tahrişe neden olan kimyasal unsurlar içerir. Bu kimyasal unsurlar ortasında formik asit (karıncalarda da bulunur), histamin, asetilkolin, serotonin bulunur.  Formik asidin beşerler üzerindeki zehirleyici tesiri düşüktür lakin ciltte tahrişe neden olur. Histamin, asetilkolin ve serotonin ise nörotransmiter özellikte olan, yani hudut hücreleri ortasında bağlantısı sağlayan unsurlardır. Bağışıklık sisteminin bir kesimi olarak vazife yapan histamin, beyaz kan hücrelerinin ve kimi proteinlerin iltihaplı bölgeye geçişini hızlandırır ve yangıya sebep olur. Her ne kadar dokunmak acı verici olsa da ısırgan otu yüzyıllardır beşerler tarafından kaslardaki ve eklemlerdeki ağrıların, egzama, eklem iltihabı üzere hastalıkların tedavisi için kullanılıyor.

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.